ملات ماسه سیمان با چه نسبتی ساخته میشود؟
نسبت ملات با کاربردش عوض میشود. ملات پرسیمان برای دیوار، ترک میاندازد.
ملات ماسه سیمان با نسبت حجمی سیمان به ماسه بیان میشود. نسبت درست به کار بستگی دارد، و پرسیمان کردن ملات — که خیلیها فکر میکنند محکمترش میکند — دقیقاً ترک میسازد.
نسبتهای رایج
- یک به شش تا یک به هفت — دیوارچینی معمولی با آجر و بلوک
- یک به پنج — پلاستر و اندود زیرکار
- یک به چهار — کفسازی و کارهایی که سایش دارند
- یک به سه — کارهای در تماس با رطوبت و آببندی
این نسبتها حجمیاند، یعنی یک پیمانه سیمان به شش پیمانه ماسه. پیمانه باید یکی باشد و وسط کار عوض نشود؛ همین بیدقتی ساده، بیشترین اختلاف کیفیت را بین دو دیوار یک ساختمان میسازد.
چرا ملات پرسیمان بد است؟
ملاتی که سیمان زیادی دارد سفتتر از خود آجر میشود. آنوقت بهجای اینکه ملات حرکتهای کوچک دیوار را جذب کند، تنش را به آجر منتقل میکند و ترک از دل خود آجر بیرون میزند. ملات باید کمی نرمتر از مصالح اطرافش باشد.
ضمن اینکه سیمان بیشتر یعنی جمعشدگی بیشتر — و جمعشدگی روی سطح پلاستر همان ترکهای مویی است که بعداً زیر رنگ خودش را نشان میدهد.
کیفیت ماسه از نسبت مهمتر است
ماسهٔ خاکدار، هر نسبتی را خراب میکند. خاک رس روی دانهها مینشیند و نمیگذارد سیمان به آنها بچسبد. یک آزمون ساده: مشتی ماسه را در لیوان آب بریز و هم بزن؛ اگر آب گلآلود ماند و لایهٔ ریزدانه روی ماسه نشست، آن ماسه برای کار سازهای مناسب نیست.
برآورد مصرف
مصرف دقیق به ضخامت کار و زبری سطح بستگی دارد، ولی برای برآورد اولیه: هرچه نسبت پرسیمانتر و ضخامت بیشتر، مصرف سیمان بالاتر. برای سفارش، همیشه چند درصد پرت روی عدد محاسبهشده بگذار.
