آیا میشود با سیمان بنایی بتن ساخت؟
سیمان بنایی برای ملات و اندود ساخته شده، نه برای بتن. کارپذیریاش بهتر است و قیمتش پایینتر، ولی مصرفش در بتن سازهای اشتباه پرهزینهای است.
سیمان بنایی سیمانی است که مخصوص ملات و اندود ساخته میشود: پرتلند آسیابشده با پرکنندهٔ آهکی و افزودنیهای کارایی. کارپذیری و آبداریاش بهتر از پرتلند معمولی است ولی مقاومتش بهمراتب کمتر، و به همین دلیل هرگز نباید در بتن سازهای مصرف شود.
سیمان بنایی از چه ساخته میشود؟
پایهاش همان کلینکر پرتلند است، ولی درصد قابل توجهی پرکنندهٔ آهکی یا مواد پرکنندهٔ دیگر به آن اضافه و با هم آسیاب میشود، بهعلاوهٔ مقدار کمی مادهٔ حبابساز و روانکننده. آن حبابهای ریز هوا همان چیزی است که ملات را برای بنّا چرب و روان میکند و جلوی آب انداختنش را میگیرد.
همین ترکیب یعنی سیمان بنایی زیرمجموعهٔ استاندارد سیمان پرتلند نیست و استاندارد جداگانهٔ خودش را دارد. پس مقایسهٔ مستقیم عددهای مقاومتش با ردهٔ ۳۲۵ و ۴۲۵ پرتلند گمراهکننده است.
چه فرقی با سیمان پرتلند دارد؟
- مقاومت فشاری: بهمراتب کمتر از پرتلند؛ برای نگه داشتن آجر کافی است، برای باربری سازهای نه
- کارپذیری: بهتر و چسبندهتر، ملات دیرتر آب میدهد و بنّا راحتتر کار میکند
- قیمت: پایینتر از پرتلند همرده، چون سهم کلینکرش کمتر است
- کاربرد مجاز: ملات بنایی، اندود و بندکشی؛ نه بتن، نه فونداسیون، نه هیچ عضو مسلح
کجا سیمان بنایی بهصرفه است؟
در دیوارچینی و اندود، جایی که حجم مصرف بالاست و نیاز واقعی به مقاومت پایین. در این کارها ملات پرسیمانِ ساختهشده با پرتلند نهتنها هزینهٔ اضافه است، بلکه بیشتر هم ترک میخورد، چون جمعشدگی با خمیر سیمان بالا میرود. اگر میخواهید مقدار مصرف را پیش از سفارش برآورد کنید، محاسبهگر سیمان همین کار را روی سطح دیوار انجام میدهد.
نکتهٔ بازار: همهٔ کارخانهها این محصول را تولید نمیکنند و در بعضی استانها عرضهاش منظم نیست. پیش از آنکه روی آن حساب کنید، موجود بودنش را در فهرست کارخانههای سیمان نزدیک خودتان بررسی کنید؛ گاهی کرایهٔ حمل از استان دیگر، صرفهجویی قیمت را میبلعد.
چرا مصرفش در بتن خطرناک است؟
چون هم مقاومت کمتری میدهد و هم مقدار سیمان مؤثر در مخلوط را پنهان میکند. پیمانکاری که عیار بتن را بر اساس وزن کیسه حساب میکند، با سیمان بنایی عملاً کمتر از آنچه فکر میکند کلینکر در بتن گذاشته است. حبابهای هوای عمدی هم مقاومت فشاری را باز هم پایین میآورند.
خطر عملی جای دیگری است: کیسهٔ سیمان بنایی در ظاهر شبیه سیمان پاکتی معمولی است و در کارگاه شلوغ بهراحتی جای پرتلند مصرف میشود. جدا انبار کردن و علامتگذاری کیسهها، سادهترین راه پیشگیری است.
موقع خرید چه چیزی را کنترل کنیم؟
روی کیسه باید عبارت سیمان بنایی و شمارهٔ استاندارد همان محصول درج شده باشد؛ اگر فقط نوشتهٔ کلی سیمان دارد و شمارهٔ استاندارد ندارد، تحویل نگیرید. تیپ سیمان و ردهٔ مقاومتی مخصوص پرتلند است و روی این محصول معنا ندارد، پس دیدن نداشتنش نشانهٔ تقلب نیست. برای مقایسهٔ منطقی هزینه هم قیمت روز سیمان را روی همان محصول ببینید، نه در برابر نرخ پرتلند.
