در فارس سیمان را از کدام کارخانه بخریم؟
فارس با ۱۰ واحد بیشترین کارخانهٔ سیمان کشور را دارد و سه تای آنها روی کف نرخ کشور معامله میشوند. ولی ارزانترین واحد همیشه نزدیکترین نیست.
ارزانترین کارخانهٔ سیمان فارس در معاملات هفتهٔ اول شهریور ۱۴۰۵ لامرد بود که روی کف نرخ کشور معامله شد؛ استهبان و خاکستری نیریز هم با اختلاف کمتر از یک دهم درصد پشت سرش بودند. ولی ارزانترین واحد لزوماً بهصرفهترین نیست، چون فاصله و کرایه هم در حساب میآیند.
استان فارس چند کارخانهٔ سیمان دارد؟
ده واحد، که فارس را از اصفهان و خراسان رضوی با هفت کارخانه جلو میاندازد. شش تای آنها خصوصیاند و چهار تا دولتی یا شبهدولتی:
- خصوصی — آباده، استهبان، خاکستری نیریز، سپهر قیر و کارزین، لارستان، لامرد
- دولتی و شبهدولتی — داراب، سفید نیریز، فارس، فارس نو
پراکندگیشان هم مهم است: آباده در شمال استان روی جادهٔ اصفهان، استهبان و نیریز در شرق، قیر و کارزین در مرکز، و لارستان و لامرد در جنوب دور. یعنی تقریباً هر نقطهٔ فارس یک کارخانه در فاصلهٔ معقول دارد و همین رقابت را در استان بالا نگه میدارد.
ارزانترین سیمان فارس از کدام کارخانه است؟
اگر یک گرید ثابت را بگیریم، تیپ ۲-۳۲۵ فله، تصویر استان در همان هفته این بود:
- لامرد — ۲٬۵۱۶٬۳۰۰ تومان هر تن
- استهبان — ۲٬۵۱۷٬۶۰۰ تومان
- خاکستری نیریز — ۲٬۵۱۸٬۹۰۰ تومان
- سپهر قیر و کارزین — ۲٬۶۷۹٬۵۰۰ تومان
سه واحد اول عملاً یک نرخاند؛ اختلافشان زیر یک دهم درصد است و یعنی هر سه روی قیمت پایه معامله شدهاند، بدون رقابت جدی در تالار. سپهر قیر و کارزین ولی ۶٫۵ درصد بالاتر بسته، که برای صد تن حدود ۱۶ میلیون تومان تفاوت میشود.
اگر گریدهای دیگر استان را هم کنار هم بگذاری دامنه بازتر میشود: از ۲٬۵۱۵٬۶۰۰ تومان برای پرتلند آهکی نیریز تا ۳٬۱۴۸٬۳۰۰ تومان برای تیپ ۲ فارس نو. بخشی از این ۲۵ درصد به تفاوت واقعی گرید برمیگردد و بخشی به موقعیت خود کارخانه، پس مقایسهٔ درست همیشه داخل یک گرید است.
چرا نزدیکترین کارخانه همیشه بهصرفه نیست؟
برای خریدار شیرازی این نکته پول است. استهبان روی کیلومتر ۲۰ جادهٔ شیراز است و همزمان جزو ارزانترینهای کشور — یعنی نزدیکی و نرخ پایین یکجا جمع شدهاند. ولی لامرد که همان نرخ را میدهد در جنوب دور استان است و کرایهٔ مسیر تا شیراز، برتری چند هزار تومانیاش را میبلعد.
قاعدهاش ساده است: نرخ درب کارخانه را بردار، کرایهٔ همان مسیر را رویش بگذار، بعد مقایسه کن. کارخانهای که در تالار ارزانتر است ممکن است سر کارگاه گرانتر تمام شود. برای کارهای زیر چند صد تن، معمولاً واحد نزدیک با نرخ متوسط از واحد دور با نرخ کف بهتر درمیآید.
نرخ روز هر کدام از این واحدها در قیمتهای تفکیکی کارخانهها به تفکیک آمده و چون معاملات بورس هر روز عوض میشود، ارقام بالا عکس یک هفتهاند نه عدد ثابت.
سیمان سفید فارس از کجا میآید؟
دو واحد استان سفید میزنند: سفید نیریز و لارستان. اینها برای نما، بندکشی و کارهای تزئینیاند و قیمتشان چند برابر سیمان خاکستری است، پس برای بتن سازهای سراغشان نرو.
در همان بازه، سیمان سفید کیسهای این دو واحد در بازهٔ ۱۳۶٬۵۴۱ تا ۴۰۲٬۵۰۲ تومان معامله شد؛ دامنه به این پهنی یعنی وزن کیسه و درجهٔ سفیدی بین محصولات فرق دارد و پیش از سفارش باید هر دو را از فروشنده بپرسی. برای برآورد مقدار موردنیاز هم محاسبهگر سیمان کار را راه میاندازد.
